Yıllık İzin Hesaplama 2026 - Kaç Gün Hak Edilir? Ücret Rehberi

İş Kanunu'nun 53. maddesi, yıllık ücretli izin sürelerini işçinin kıdemine göre belirler. Bir işyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de dahil olmak üzere en az bir yıl çalışmış olan işçi yıllık ücretli izne hak kazanır. İzin süreleri aşağıdaki gibidir:

Kıdeme Göre Yıllık İzin Süreleri

Bu süreler asgari sürelerdir. İş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesiyle daha uzun izin süreleri kararlaştırılabilir. Ancak yasal asgari sürelerin altına inilemez; böyle bir sözleşme hükmü geçersizdir.

İzin Süresinin Hesaplanmasında Dikkat Edilecek Noktalar

• İzin süresine cumartesi ve pazar günleri dahil değildir; sadece iş günleri sayılır.
• İzin süresine rastlayan ulusal bayram ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz. Örneğin 14 günlük izin kullanan bir işçinin izin süresine 23 Nisan rastlarsa, izin süresi 15 güne uzar.
• İzin süresi hesabında deneme süresi de dikkate alınır; yani deneme süresi kıdeme dahildir.
• Kıdem hesabında yalnızca aynı işverene bağlı çalışma süresi esas alınır.

4857 sayılı İş Kanunu, yaş gruplarına göre özel izin süreleri öngörmüştür. Bu düzenleme, genç ve yaşlı işçilerin daha fazla dinlenme ihtiyacını karşılamayı amaçlar.

18 Yaşından Küçük İşçiler

18 yaşından küçük işçilere, çalışma süresine bakılmaksızın en az 20 iş günü yıllık ücretli izin verilmesi zorunludur. Bu düzenleme, genç işçilerin gelişim sürecinde daha fazla dinlenme ve sosyalleşme imkanına sahip olmalarını sağlamak amacıyla getirilmiştir.

Örneğin, 17 yaşında olup 2 yıldır çalışan bir işçi, normalde 14 gün izin hakkına sahip olacakken, yaş nedeniyle 20 gün izin hakkı kazanır. İşçi 18 yaşını doldurduktan sonra, kıdem süresine göre genel izin süreleri uygulanır.

50 Yaş ve Üzeri İşçiler

50 yaşını doldurmuş işçilere de çalışma süresine bakılmaksızın en az 20 iş günü yıllık ücretli izin verilmesi gerekir. Bu kural, yaşlı işçilerin sağlığının korunması ve daha fazla dinlenme ihtiyacının karşılanması amacıyla düzenlenmiştir.

Örneğin, 52 yaşında olup 3 yıldır çalışan bir işçi, normalde 14 gün izin hakkına sahip olacakken, yaşı nedeniyle 20 gün izin kullanır. 15 yıldan fazla çalışmış 50 yaş üstü bir işçi ise zaten 26 gün hak ettiğinden, bu özel düzenleme fiilen bir fark yaratmaz.

Yer Altı İşlerinde Çalışanlar

Yer altı işlerinde çalışan işçilere de yıllık izin süreleri 4'er gün artırılarak uygulanır. Buna göre 1-5 yıl arası çalışanlara 18 gün, 5-15 yıl arası çalışanlara 24 gün, 15 yıl üzeri çalışanlara 30 gün izin verilir.

Yıllık ücretli izin hakkının doğması için işçinin, işe başladığı tarihten itibaren deneme süresi dahil en az 1 yıl çalışmış olması gerekir. Bu 1 yıllık süre dolmadan işçinin yıllık izin talep etme hakkı bulunmaz.

Bekleme Süresinde Dikkat Edilecek Hususlar

• 1 yıllık sürenin hesabında fiilen çalışılan süre değil, iş sözleşmesinin devam ettiği süre esas alınır.
• İşçinin hastalık, kaza, doğum izni gibi nedenlerle işe devam etmediği süreler de bu 1 yıllık süreye dahildir.
• Mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışan işçiler, İş Kanunu'nun 53/3. maddesi uyarınca yıllık ücretli izin hükümlerinden yararlanamazlar.

İzin Hakkının Kullanılma Zamanı

İşçi, hak ettiği yıllık iznini bir sonraki çalışma yılı içinde kullanır. İşveren, izin zamanını belirlerken işçinin isteklerini ve işyerinin ihtiyaçlarını gözetmekle yükümlüdür. Ancak son karar işverene aittir. İşveren, Nisan ayı başı ile Ekim ayı sonu arasındaki dönemde izin kullandırmayı tercih edebilir, fakat bu bir zorunluluk değildir.

Yıllık iznin nasıl kullanılacağı konusu, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 56. maddesinde düzenlenmiştir. Bu kurallar hem işçiyi hem de işvereni ilgilendiren önemli düzenlemeler içerir.

Bölünme Kuralları

Yıllık izin süreleri, tarafların anlaşmasıyla en fazla üçe bölünebilir. Ancak bölünmüş izin sürelerinden birinin 10 günden az olmaması zorunludur.

Örnek: 20 gün yıllık izin hakkı olan bir işçi:

• Doğru bölünme: 10 gün + 5 gün + 5 gün = 20 gün (bir bölüm 10 gün)
• Doğru bölünme: 10 gün + 10 gün = 20 gün
• Yanlış bölünme: 7 gün + 7 gün + 6 gün = 20 gün (hiçbir bölüm 10 gün değil)

Bu kural, işçinin yeterli süre kesintisiz dinlenmesini sağlamak amacıyla getirilmiştir. Kısa süreli izinlerin gerçek anlamda bir dinlenme sağlamadığı kabul edilmektedir.

İzin Kullanırken Çalışma Yasağı

İşçi, yıllık izin süresinde başka bir işte ücretli olarak çalışamaz. Çalıştığı tespit edilirse, işveren izin süresine ilişkin ödediği ücreti geri isteyebilir (İş Kanunu m. 58).

İzin Ücreti Peşin Ödenmesi

İşveren, yıllık izne çıkan işçiye izin dönemine ilişkin ücretini izne çıkmadan önce peşin olarak ödemek zorundadır (İş Kanunu m. 57/1). İşçi izin süresince çalışmasa da ücretini tam alır.

Yol İzni

İzin yerinin uzak olması halinde işçiye, iznini işyerinin bulunduğu yerden farklı bir yerde geçireceğini belgelemesi koşuluyla, gidiş-dönüş için toplam 4 güne kadar ücretsiz yol izni verilir (İş Kanunu m. 56/5).

İş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçinin kullanmadığı yıllık izin günleri ücrete dönüşür. Bu ücret, sözleşmenin sona erdiği tarihteki son brüt ücret üzerinden hesaplanır.

Hesaplama Formülü

Kullanılmayan İzin Ücreti = Son Brüt Günlük Ücret x Kullanılmayan İzin Gün Sayısı

Brüt günlük ücret = Aylık brüt ücret / 30

Somut Hesaplama Örneği 1: Asgari Ücretli İşçi

Veriler:

• 2026 brüt asgari ücret: 33.030 TL
• Çalışma süresi: 4 yıl (14 gün izin hakkı)
• Kullanılmayan izin: 28 gün (2 yıllık birikmiş)

Hesaplama:

1. Brüt günlük ücret = 33.030 / 30 = 1.101 TL
2. Kullanılmayan izin ücreti = 1.101 x 28 = 30.828 TL brüt

Bu işçi, iş sözleşmesi sona erdiğinde 30.828 TL brüt kullanılmayan izin ücreti alacaktır.

Somut Hesaplama Örneği 2: 50.000 TL Maaşlı İşçi

Veriler:

• Aylık brüt ücret: 50.000 TL
• Çalışma süresi: 8 yıl (20 gün izin hakkı)
• Kullanılmayan izin: 35 gün (birikmiş)

Hesaplama:

1. Brüt günlük ücret = 50.000 / 30 = 1.666,67 TL
2. Kullanılmayan izin ücreti = 1.666,67 x 35 = 58.333,45 TL brüt

Somut Hesaplama Örneği 3: Kıdemli İşçi

Veriler:

• Aylık brüt ücret: 70.000 TL
• Çalışma süresi: 18 yıl (26 gün izin hakkı)
• Kullanılmayan izin: 52 gün (2 yıllık birikmiş)

Hesaplama:

1. Brüt günlük ücret = 70.000 / 30 = 2.333,33 TL
2. Kullanılmayan izin ücreti = 2.333,33 x 52 = 121.333,16 TL brüt

Bu örnekte görüldüğü gibi, uzun süreli çalışmalarda birikmiş izin ücreti ciddi tutarlara ulaşabilmektedir.

Kullanılmayan yıllık izin ücreti, ücret niteliğinde olduğundan gelir vergisi ve SGK primi kesintilerine tabidir. 2026 yılı için geçerli kesinti oranları:

Kesinti Kalemleri

Net İzin Ücreti Hesaplama Örneği

Asgari ücretli işçi, 28 gün kullanılmayan izin (brüt 30.828 TL):

1. SGK İşçi Payı (%14): 30.828 x 0,14 = 4.315,92 TL
2. İşsizlik Sigortası (%1): 30.828 x 0,01 = 308,28 TL
3. Gelir Vergisi Matrahı: 30.828 - 4.315,92 - 308,28 = 26.203,80 TL
4. Gelir Vergisi (%15 ilk dilim varsayımı): 26.203,80 x 0,15 = 3.930,57 TL
5. Damga Vergisi (%0,759): 30.828 x 0,00759 = 233,98 TL
6. Net İzin Ücreti: 30.828 - 4.315,92 - 308,28 - 3.930,57 - 233,98 = 22.039,25 TL

Not: Gelir vergisi oranı kümülatif vergi matrahına göre değişir. Yıl içinde yüksek gelir elde eden işçilerde üst dilimler (%20, %27, %35, %40) uygulanabilir. Kesin hesaplama için yıllık izin hesaplayıcımızı kullanabilirsiniz.

İzin Hakkının Devredilemezliği

Yıllık izin hakkı bir sonraki yıla devredilebilir. Ancak bu, izin hakkının kullandırılmaması için bir gerekçe olamaz. İşveren, her yıl işçinin yıllık iznini kullanmasını sağlamakla yükümlüdür.

İşverenin İzin Yükümlülüğü

İşveren, yıllık izin hakkı doğan her işçi için izin defteri veya elektronik kayıt tutmak zorundadır (Yıllık İzin Yönetmeliği m. 20). Bu kayıtta işçinin izin hak ettiği tarih, kullandığı izin süreleri, izin ücreti ödemeleri yer almalıdır.

İşveren, işçinin yıllık iznini kullanmasını engelleyemez. İşçi izin talebinde bulunduğunda, işveren en geç 1 ay içinde izin kullandırmak durumundadır. İznin süresiz olarak ertelenmesi hukuka aykırıdır.

Birikmiş İzinlerin Durumu

Pratikte birçok işçinin yıllarca izin kullanmadığı veya kullandırılmadığı görülmektedir. Birikmiş izin hakları iş sözleşmesi devam ettiği sürece zamanaşımına uğramaz. İş sözleşmesi sona erdiğinde, tüm birikmiş izin günleri ücrete dönüşür.

Yıllık izin ücreti alacağında zamanaşımı konusu büyük önem taşır. Bu konu, 4857 sayılı İş Kanunu ve Yargıtay kararlarıyla şekillenmiştir.

Zamanaşımı Başlangıcı

• Yıllık izin ücreti alacağı, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihte muaccel hale gelir.
• Zamanaşımı süresi bu tarihten itibaren 5 yıldır.
• İş sözleşmesi devam ettiği sürece zamanaşımı işlemez.

Pratik Sonuçlar

20 yıldır çalışan ve hiç izin kullanmamış bir işçi, iş sözleşmesi sona erdiğinde 20 yıllık tüm birikmiş izin ücretini talep edebilir. Zamanaşımı ancak fesih tarihinden itibaren 5 yıl sonra dolar.

Örnek: İşçi 01.01.2026 tarihinde işten ayrılmış ve 10 yıllık birikmiş izni varsa, izin ücreti alacağını en geç 01.01.2031 tarihine kadar talep etmelidir. Bu süre geçtikten sonra alacak zamanaşımına uğrar.

İspat Yükü

Yıllık iznin kullandırıldığının ispatı işverene aittir. İşveren, izin defteri kayıtları, imzalı izin talep formları veya dijital kayıtlarla iznin kullandırıldığını kanıtlayamazsa, izin ücreti ödemekle yükümlü olur. Bu nedenle işverenlerin düzenli izin kaydı tutması büyük önem taşır.

İş Kanunu'nun 59. maddesine göre, işveren yıllık izin süresinde işçinin iş sözleşmesini bildirimli fesih yoluyla sona erdiremez. Bu kural, işçinin izin süresini huzur içinde geçirmesini sağlamak amacıyla getirilmiştir.

Ancak bu yasak yalnızca bildirimli (süreli) fesih için geçerlidir. Haklı nedenle derhal fesih (İş Kanunu m. 25) izin süresinde de yapılabilir. Örneğin işçinin izin süresinde başka bir işyerinde çalıştığının tespiti, işverene haklı fesih imkanı tanır.

İşçinin kendisi ise izin süresinde ihbar sürelerine uyarak istifa edebilir. İhbar süresi, izin süresinden ayrı olarak hesaplanır.

İşveren, Nisan ayı başından Ekim ayı sonuna kadar olan dönemde, işyerinin tamamını veya bir bölümünü kapsayan toplu izin uygulayabilir (İş Kanunu m. 53/5). Bu durumda:

• Henüz 1 yıllık çalışma süresini doldurmamış işçilere de izin verilir; bu süre sonradan hak edilen izinden düşülür.
• Toplu izin döneminde işyerinin bakım, onarım gibi işleri yapılabilir.
• Toplu izin kararı, işyerinde ilan edilmeli ve en az 2 hafta öncesinden işçilere bildirilmelidir.

Yargıtay, yıllık izin konusunda çok sayıda emsal karar vermiştir. Bu kararlar, uygulamadaki belirsizlikleri gidermek açısından büyük önem taşır.

İzin Defteri Tutulmaması

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihadına göre, işveren izin defteri veya eşdeğer kayıt tutmamışsa, işçinin yıllık iznini kullandığını ispatlayamaz. Bu durumda işçinin tüm çalışma süresine ilişkin yıllık izin ücreti hesaplanır. İşveren, tanık beyanlarıyla izin kullandırdığını kanıtlamaya çalışsa da, yazılı belge yokluğunda tanık beyanları tek başına yeterli görülmemektedir.

Fazla Ödenen İzin Ücreti

İşveren, işçiye yasal süreden fazla izin kullandırmışsa, fazla kullandırılan süreyi bir sonraki yıldan düşemez. Yargıtay, yıllık iznin bir önceki yılın karşılığı olduğunu ve bir sonraki yıla mahsup edilemeyeceğini kabul etmektedir. Bu nedenle işverenin izin planlamasını dikkatli yapması önem arz eder.

Ücretsiz İzinle Yıllık İzin Ayrımı

Uygulamada bazen işverenler, yıllık izni ücretsiz izin olarak göstermeye çalışmaktadır. Yargıtay, işçinin açıkça ücretsiz izin talep etmediği durumlarda, kullandırılan iznin yıllık ücretli izin olarak değerlendirilmesi gerektiğine hükmetmiştir. İşçinin imzasını taşıyan ücretsiz izin formu yoksa, bu süre yıllık izin olarak sayılır.

İzin Hakkının Kötüye Kullanılması

Yargıtay, işçinin sürekli olarak izin talebinde bulunmasını ve işverenin makul gerekçelerle izni ertelemesini değerlendirirken, her iki tarafın da dürüstlük kuralına uygun davranması gerektiğini vurgulamaktadır. İşverenin yoğun iş dönemlerinde izni ertelemesi kabul edilebilir; ancak bu erteleme süresiz olamaz.

İş hukukunda yıllık ücretli izin dışında çeşitli izin türleri mevcuttur. Bu izinlerin yıllık izinle karıştırılmaması önemlidir.

Mazeret İzinleri

4857 sayılı İş Kanunu'nun 46/3. maddesi kapsamında işçinin evlenmesi, eşinin doğum yapması, birinci derece akrabalarının ölümü gibi hallerde mazeret izni hakkı vardır. Bu izinler yıllık izinden düşülemez ve ayrı olarak kullandırılmalıdır. Mazeret izinleri şunlardır:

• Evlenme izni: 3 gün
• Eşin doğum yapması: 5 gün (babalık izni)
• Birinci derece akraba ölümü: 3 gün

Hastalık ve Raporlu Günler

İşçinin hastalık nedeniyle rapor aldığı günler yıllık izinden sayılmaz. İşçi yıllık izindeyken hastalanır ve rapor alırsa, raporlu günler izin süresinden düşülür ve izin süresi rapor kadar uzar. Bu kural, işçinin izin hakkının gerçek anlamda dinlenme amacıyla kullanılmasını güvence altına alır.

Doğum ve Analık İzni

Kadın işçinin doğum öncesi 8 hafta ve doğum sonrası 8 hafta olmak üzere toplam 16 haftalık analık izni yıllık izinden bağımsızdır. Analık izni süreleri yıllık izin hesabında çalışılmış gibi sayılır ve kıdem süresine dahil edilir. Ayrıca doğum sonrası 6 aya kadar ücretsiz izin hakkı da mevcuttur.

Ücretsiz İzin

İşçi ve işverenin karşılıklı anlaşmasıyla kullanılan ücretsiz izin, yıllık izin hakkını etkilemez. Ancak ücretsiz izin süreleri, yıllık izin hak ediş süresinin (1 yıllık bekleme süresi) hesabında dikkate alınmaz. Yani 6 ay ücretsiz izin kullanan bir işçinin yıllık izin hak ediş süresi 6 ay ertelenir.

İşverenin İzin Kullandırmaması

İşverenin yıllık izin kullandırmaması, işçi açısından İş Kanunu m. 24/II kapsamında haklı fesih nedeni oluşturabilir. Bu durumda işçi, hem kıdem tazminatı hem de birikmiş izin ücretini talep edebilir. Belgio'nun dilekçe oluşturma araçları ile talebinizi yazılı hale getirebilirsiniz.

İzin Ücreti Yerine İzin Kullandırılması

İş sözleşmesi devam ederken, kullanılmayan izin günlerinin ücrete çevrilmesi mümkün değildir. İzin hakkı, yalnızca iş sözleşmesinin sona ermesiyle ücrete dönüşür. İşveren, işçiye "iznini kullanma, parasını vereyim" diyemez; böyle bir anlaşma geçersizdir.

Yarım Yıllık İzin Hakkı

İşçi, yıl ortasında işten ayrılırsa, o yıla ait kıst (oransal) izin ücreti talep edemez. Yıllık izin hakkı ancak tam çalışma yılı tamamlandığında doğar. Ancak bir önceki yıldan kullanılmayan izin hakları ücrete dönüşür.

İstifa Halinde İzin Ücreti

İşçinin kendi isteğiyle (istifa) ayrılması halinde de kullanılmayan yıllık izin ücretleri ödenmek zorundadır. İstifa, bu hakkı ortadan kaldırmaz. Fesih nedeni ne olursa olsun (haklı, geçersiz, istifa, emeklilik) birikmiş izin ücreti ödenir.

Yıllık izin yönetimi, hem işçinin haklarını korumak hem de işverenin olası hukuki riskleri azaltmak açısından kritik bir konudur. İşverenlerin dikkat etmesi gereken temel noktalar:

• Düzenli izin defteri tutun: Her işçi için izin talep ve kullanım kayıtlarını eksiksiz muhafaza edin. Dijital izin takip sistemleri bu süreçte büyük kolaylık sağlar.
• Yıllık izin planlaması yapın: Her yılın başında işçilerle birlikte yıllık izin planı oluşturun. Bu hem işyerinin aksamamasını sağlar hem de izin birikimini önler.
• İzin kullanmayan işçileri uyarın: İznini kullanmaktan kaçınan işçilere yazılı bildirimde bulunun ve izin kullanmaları konusunda teşvik edin.
• Fesihte izin ücreti hesabını doğru yapın: İş sözleşmesi sona erdiğinde, birikmiş izin günlerini son brüt ücret üzerinden doğru hesaplayın ve bordroyla birlikte ödeyin.

İzin yönetimindeki ihmal, özellikle toplu işten çıkarma veya işyeri kapanması durumlarında ciddi mali yükümlülükler doğurabilir. Onlarca çalışanın birikmiş izin ücretlerinin tek seferde ödenmesi, işletmeler için ağır bir yük oluşturabilmektedir.

Yıllık izin ücretinizi 2026 güncel verileriyle hızlıca hesaplamak için Belgio yıllık izin hesaplayıcısını kullanabilirsiniz. Ayrıca kıdem tazminatı hesaplayıcımız ile tazminat haklarınızı, işçi hakları rehberimiz ile tüm yasal haklarınızı öğrenebilirsiniz. Hukuki sorularınız için BelAI'a danışabilirsiniz.

---

Yasal Uyarı: Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her somut olay farklı koşullar içerebileceğinden, haklarınız konusunda bir avukata danışmanız tavsiye edilir. Belgio, kullanıcılarının bu içeriğe dayanarak aldığı kararlardan sorumlu tutulamaz.